Yıllardır Avrupa’ya vizesiz ve zahmetsiz girişin anahtarı olan yeşil pasaportlar için yolun sonu değil ama "kolaylık" dönemi şekil değiştiriyor. Avrupa Birliği’nin (AB) 2026 yılında tam kapasiteyle devreye almayı planladığı ETIAS (Avrupa Seyahat Bilgi ve Yetkilendirme Sistemi), yeşil pasaport sahibi Türk vatandaşları için yeni bir prosedür anlamına geliyor.
"Ani Yasak Yok Ama Kontrol Sıkı"
Uzmanlar, yeşil pasaportun sağladığı vize muafiyetinin tamamen kalkmasını beklemiyor. Ancak Vesta Global Kurucu Ortağı Teuta Narazan’a göre, artık "pasaportu alıp gitme" devri kapanıyor. ETIAS ile birlikte seyahat öncesi dijital bir onay mekanizması zorunlu olacak. Bu sistem bir vize değil, ancak sınır kapılarındaki yoğunluğu azaltmak ve güvenlik kontrolünü erkene çekmek için geliştirilen dijital bir "vize benzeri" onay süreci.
Schengen Retleri ve Alternatif Arayışlar
2024 yılında Türkiye'den yapılan her 10 başvurudan yaklaşık 2'sinin reddedilmesi, vize krizini derinleştirirken yeşil pasaport üzerindeki baskıyı da artırıyor. Narazan, Avrupa’da eğitim, iş veya yaşam planı yapanların artık sadece pasaportlarına güvenmemesi gerektiğini vurguluyor. Yunanistan ve Portekiz gibi ülkelerin sunduğu "Golden Visa" (Yatırım yoluyla oturum) seçenekleri, 250 bin Euro’dan başlayan fiyatlarla vize belirsizliğine karşı en güçlü alternatif olarak masada duruyor.
2026 Sonrası Yeni Denge
Yeni düzenleme ile birlikte seyahat planlarının haftalar öncesinden kurgulanması gerekecek. Yeşil pasaport sahiplerinin hakları kağıt üzerinde korunsa da, dijital ön onay alamayanların sınırdan geri çevrilme riski gündeme gelebilecek.