Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu’nun (KCDP) ocak ayına ilişkin verileri, kadına yönelik şiddetin geldiği noktayı bir kez daha gözler önüne serdi. Platformun açıkladığı rapora göre, ocak ayında 22 kadın cinayeti işlendi, 14 kadın ise şüpheli şekilde ölü bulundu.
Raporda, öldürülen 22 kadından 20’sinin hangi gerekçeyle öldürüldüğünün tespit edilemediği vurgulandı. Platform, bu durumun kadına yönelik şiddetin sistematik biçimde görünmez kılınmasının sonucu olduğuna dikkat çekti.
Cinayetlerin gerekçesi ortaya çıkarılamıyor
KCDP verilerine göre, yalnızca iki kadının ölüm gerekçesi netleştirilebildi. Bir kadın ekonomik nedenlerle, bir kadın ise kızının evli olduğu erkeğin barışma teklifini kabul etmemesi gerekçesiyle öldürüldü. Geriye kalan 20 kadın cinayetinde ise gerekçe belirlenemedi.
Platform, kadınların kim tarafından ve neden öldürüldüğünün ortaya çıkarılamamasının; etkin soruşturma yürütülmemesi, adil yargılama yapılmaması ve caydırıcı cezaların uygulanmamasıyla doğrudan bağlantılı olduğunu belirtti.
Kadınlar en çok eşleri tarafından öldürüldü
Ocak ayında öldürülen kadınların 5’i evli oldukları erkekler tarafından katledildi. Bu oran, kadın cinayetlerinin yüzde 23’ünün eşler tarafından işlendiğini ortaya koydu.
Diğer cinayetlerde faillerin dağılımı ise şöyle oldu:
Birlikte olduğu erkek: 3
Tanıdığı biri: 2
Baba: 2
Oğul: 1
Kardeş: 1
Eski eş: 1
Eski partner: 1
Akraba: 1
Eski damat: 1
Dört kadının ise faille olan yakınlığı tespit edilemedi.
Cinayetlerin yüzde 73’ü evlerde işlendi
Rapora göre kadınların 16’sı kendi evlerinde, 3’ü sokakta, 2’si ıssız bir alanda öldürüldü. Bir cinayetin işlendiği yer ise belirlenemedi. Bu veriler, ocak ayında öldürülen kadınların yüzde 73’ünün evlerinde yaşamını yitirdiğini ortaya koydu.
Cinayet yöntemlerinde ise ateşli silahlar öne çıktı. Kadınların:
11’i ateşli silahla
5’i boğularak
4’ü kesici aletle
1’i yüksekten atılarak
1’i darp edilerek öldürüldü
Kadınların yüzde 50’sinin ateşli silahla öldürülmesi, bireysel silahlanma sorununu bir kez daha gündeme getirdi.
Göçmen kadınlar daha görünmez
Platform, İstanbul Şişli’de öldürülen Durdana Khokimova cinayetini hatırlatarak, bu olayın Münevver Karabulut cinayetini çağrıştırdığına dikkat çekti. Açıklamada, göçmen kadınların korunmadığı ve görünmez kılındığı bir sistemde yaşamlarını yitirdiği vurgulandı.
KCDP verilerine göre, 2025 yılında en az 16 göçmen kadın öldürüldü.
Şüpheli ölümler aydınlatılmıyor
Raporda, şüpheli kadın ölümlerinin etkin soruşturma yürütülmediği için aydınlatılamadığı belirtildi. Birçok ölümün intihar ya da kaza olarak kayıtlara geçtiği, ancak ailelerin ve kadın örgütlerinin mücadelesiyle bazı dosyaların yeniden açıldığı ifade edildi.
İstanbul’da öğretmen Hatice Biçmek’in 7’nci kattan düşerek hayatını kaybettiği olayda, gerçeğin ancak 17 ay sonra failin DNA’sının tespit edilmesiyle ortaya çıktığı hatırlatıldı. İzmir Bornova’da hayatını kaybeden Havin Aşkan’ın dosyasının ise hâlâ aydınlatılamadığı belirtildi.
“Cezasızlık derinleşiyor”
Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu, yeni infaz düzenlemeleriyle birçok failin serbest bırakıldığına dikkat çekerek, bunun kadınlar açısından ciddi bir güvenlik riski yarattığını vurguladı. Ocak ayında öldürülen üç kadının failinin eski hükümlü olduğuna işaret eden platform, bunun bir tesadüf değil, cezasızlık düzeninin sonucu olduğunu belirtti.
Platform, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Etkin soruşturma, caydırıcı cezalar ve önleyici mekanizmalar derhal hayata geçirilmelidir. Kadınların yaşam hakkı için mücadelemiz sürecek.”
