Toplumsal Sinema I Bir traktör hayalinin İstanbul yolculuğu

Zamanın ülke şartlarında reklamı iyi yapılamamış ve dönemin taşradan şehre göç olgusunu en iyi işleyen nadide bir film...

Kültür Sanat 24.01.2021, 17:41 24.01.2021, 17:55
Toplumsal Sinema I Bir traktör hayalinin İstanbul yolculuğu
Fatih Karahan

Türkiye’de 1940'lı yıllarla başlayan ekonomik başta olmak üzere sosyal ve hatta deyim yerindeyse kıtlık sıkıntıları yaşayan ülkemizde 1950’li yıllarda başlayan göç olgusu, devamında ekonomik, sosyolojik ve kültürel problemlerin ortaya çıkmasına, değerlerin yitirilmesine ve kimlik sorunlarına neden oldu. Taşı Toprağı Altın Şehir filmi de tam bu problemler üzerine oturmakta ve yer yer komedi öğelerini de barındırmakla birlikte traktör alma hayaliyle elde avuçta ne varsa satarak Adıyaman’ın köyünden İstanbul’a göç eden Uyanık Ailesi’ni ve ailenin günbegün yaşadığı değişimler sonucu dağılışını, kayboluşunu anlatıyor.

Bu yapım, Levent Kırca’nın ilk uzun metrajlı filmi olmasının yanında, Hulusi Kentmen, Erol Taş, Feri Cansel ve Turgut Boralı gibi Yeşilçam’ın efsane isimlerini de bir araya getiriyor. Ayrıca Cem Davran da ufak bir rolle ilk kez bu filmle kamera karşısına geçiyor.

Türk sinemasındaki diğer toplumsal gerçekçi filmlerdeki sınıf atlama düşünden farklı olarak hayalini gerçekleştirip köylerine dönme isteği vardır Uyanık Ailesi’nin. Aslında traktör hayali de onlar için bir nevi sınıf atlama düşüdür. Köylerine traktörle geri dönecekler ve aile reisi Ökkeş Uyanık'ın kardeşi Cemal Uyanık’ın deyimiyle toprağın kölesi olmaktan kurtulacaklardır. Bu uğurda İstanbul onlar için taşı toprağı altın bir şehirdir ancak hayalleri olan traktöre kavuşmaları için bir araç vazifesi görecektir. Tüm aile bunun bilinciyle İstanbul’a gelir. İstanbul’a gelir gelmez şehrin tabelasına oğlu Mehmet’e tebeşirle kendilerini de ekleten Ökkeş, amcası Salih’in yol göstermesiyle traktörün ilk taksitini öder, bir gecekondu bulur ve halde işe girer.

Eşi Fatma, kardeşi Cemal ve oğlu Mehmet de kendilerine göre işler bulurlar. Ancak para kazanma hırsı hepsinin gözünü zamanla kör edecek, tüm aile İstanbul’un yaşam şartlarına ayak uydurarak kimliklerini kaybedecek ve parçalanacaktır. Traktör hayaline yaklaştıkça İstanbul, Uyanık Ailesi’ni parça parça yutmaya başlayacaktır. Filmin sonunda da hem hayali hem de ailesi elinden kayıp gitmiş bir Ökkeş Uyanık ve onun isyanı kalır geriye.

Sosyolojik ve psikolojik olarak her açıdan incelenmesi ve üzerine düşünülmesi gereken zamanın ülke şartlarında reklamı iyi yapılamamış ve dönemin taşradan şehre göç olgusunu en iyi işleyen nadide bir film.

İlk defa izleyecek olan ve tekrardan izleyecek olanlara keyifli seyirler.

Yorumlar (0)
banner162
8
parçalı bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 25 54
2. Beşiktaş 24 51
3. Fenerbahçe 25 51
4. Trabzonspor 25 48
5. Alanyaspor 25 42
6. Hatayspor 25 42
7. Gaziantep FK 25 39
8. Karagümrük 25 37
9. Antalyaspor 25 33
10. Göztepe 25 32
11. Sivasspor 24 31
12. Konyaspor 24 30
13. Malatyaspor 25 30
14. Kasımpaşa 25 29
15. Rizespor 25 27
16. Kayserispor 25 25
17. Erzurumspor 25 25
18. Başakşehir 25 24
19. Denizlispor 25 21
20. Ankaragücü 24 20
21. Gençlerbirliği 24 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 23 53
2. Samsunspor 23 49
3. İstanbulspor 23 43
4. Altınordu 23 41
5. Adana Demirspor 23 39
6. Ankara Keçiörengücü 23 38
7. Altay 23 38
8. Tuzlaspor 22 37
9. Bandırmaspor 23 31
10. Bursaspor 22 31
11. Ümraniye 23 31
12. Adanaspor 23 26
13. Balıkesirspor 22 23
14. Menemen Belediyespor 22 23
15. Boluspor 22 22
16. Akhisar Bld.Spor 23 19
17. Ankaraspor 22 13
18. Eskişehirspor 23 7
Takımlar O P
1. Man City 25 59
2. M. United 25 49
3. Leicester City 25 49
4. West Ham 25 45
5. Chelsea 25 43
6. Liverpool 25 40
7. Everton 24 40
8. Aston Villa 23 36
9. Tottenham 24 36
10. Leeds United 25 35
11. Arsenal 25 34
12. Wolverhampton 25 33
13. Crystal Palace 25 32
14. Southampton 25 30
15. Burnley 25 28
16. Brighton 25 26
17. Newcastle 25 25
18. Fulham 25 22
19. West Bromwich 25 14
20. Sheffield United 25 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 23 55
2. Real Madrid 24 52
3. Barcelona 24 50
4. Sevilla 23 48
5. Real Sociedad 24 41
6. Villarreal 24 37
7. Real Betis 24 36
8. Levante 24 31
9. Granada 24 30
10. Athletic Bilbao 23 29
11. Celta de Vigo 24 29
12. Valencia 24 27
13. Osasuna 24 25
14. Cádiz 24 25
15. Getafe 24 24
16. Deportivo Alaves 24 22
17. Eibar 24 21
18. Real Valladolid 24 21
19. Elche 23 21
20. Huesca 24 19
Günün Karikatürü Tümü