30.06.2021, 10:19

İstiklal Marşı'ndaki sözcüklerin kökeni - 2

“O benim milletimin yıldızıdır parlayacak”

“O benimdir, o benim milletimindir ancak”

Bu iki dizede Türkçe olmayan tek sözcük millet sözcüğüdür. Millet sözcüğü Arapça kökenli. Ancak millet, Arapçada Türkçede kullanıldığı gibi kullanılmıyor. Araplar millet demek için “şa’b” ve “ümmet” sözcüklerini kullanıyor. Başka bir deyişle millet sözcüğünün Türkçedeki kullanımı Türkçeye özgü bir kullanımdır. Bu bakımdan millet her ne kadar Arapça kökenli olsa da bu iki dizedeki kullanımı ve taşıdığı anlam Türkçedir. Bununla birlikte, millet sözcüğünün öz Türkçesi de var; ulus ve budun…

Ulus sözünün Moğolcadan Türkçeye geçtiği belirtiliyor. Moğolca ve Türkçe kardeş dillerdir. Moğolcadan Türkçeye geçen her sözcük Türkçedir. Tersini savunanlar da var. Şöyle ki; ulus gerçekte Türkçe bir sözcüktür ve Moğolcaya da geçmiştir. Ben de bu sözcüğün kesinlikle Türkçe olduğunu düşünüyorum. Moğolca olsa da önemli değil. Bir sözcüğün Türkçesi yoksa Arapça, Farsça sözcükler yerine Moğolca sözcükleri yeğlemeliyiz. Niye ki, Moğollar ve Türkler akraba iki halktır. Tarih, coğrafya ve kültür bakımından iç içe geçmiş iki kardeş halkız. İşte bundan ötürü ulus sözünün Türkçe olduğu gerçeği kesinlikle yadsınmamalıdır. Öyleyse millet yerine ulus sözünün daha çok kullanılması gerek. Türk milleti yerine Türk ulusu sözünü yaygınlaştırmalıyız.

Gelelim budun sözcüğüne…

Budun öz Türkçe bir sözcüktür. Kimi görüşlere göre “boylar” anlamına gelen budun sözcüğü Türk boylarının birliğini belirten bir sözdür. Budun sözcüğü bugün Türkçenin hiçbir kolunda kullanılmıyor. Ama biliyoruz ki bu sözcük Türk Kağanlığı Yazıtları’nda, başka bir deyişle Orkun Yazıtları’nda çok etkili bir kullanıma sahip. Orkun Yazıtları’ndan Bilge Kağan Yazıtı’nda şöyle bir sesleniş var:

Türk, Oguz Begleri, Budun, Eşiding!

Üze Kök Tengri Basmasar, Asra Yagız Yir Telinmeser,

Türk, İlingin, Töringin, Kim Artadı?

Bugünün Türkçesiyle…

Türk, Oğuz Beğleri, Millet, işitin!

Üstte Gök Yüzü basmasa, altta yağız yer delinmese,

Türk, senin  devletini ve töreni kim bozabilir?!

Yaklaşık 1320 yıl önce Türk Kağanlığı’nın yöneticisi Bilge Kağan, millet yerine öz Türkçe budun sözünü kullanıyor. Ne oldu da budun sözünü bırakıp Arap’ın millet sözünü aldık?! Öyküyü hepimiz biliyoruz değil mi? Neleri bırakmadık ki?

Her neyse, dönelim yeniden İstiklal Marşı’na…

Evet, 10 kıtadan oluşan İstiklal Marşı’nın ilk kıtasını bitirdik. Sözcüklerin kökenini ortaya koyduk.

Buna göre ilk kıtada 25 sözcük var. Bu 25 sözcükten yalnızca 3’ü Türkçe kökenli değil. Geriye kalan 22 sözcük öz Türkçe. İşte henüz dil devriminin yapılmadığı yıllarda bile Türkçe bu denli güçlü bir dil idi. Öbür kıtaları da inceleyeceğiz. Bakalım öbür kıtalarda Türkçe oranı ne durumda?

Unutmayalım; Türkçe, Türklüğün soluğudur. Soluk kesilirse yaşam biter.

Devam edeceğiz…

Yorumlar (2)
Gülizar 3 ay önce
Dilimize verdiğiniz değer ve bizleri bu konuda aydınlattığınız için alkışlıyorum sizi sayın Kılıç. İyi ki sizin gibi aydınlarımız var.
Mustafa Tongar 3 ay önce
''Ulus ve ''Millet'' süzcükleride Türkçemizin evrenselliğini ''bir anlamı iki farklı sözcükle belirtmek'' görüşleriyle belirliyor.Merhum Oktay Sinanoğlu bir kitabında İngilizcedede bir anlamın iki farklı sözcükle belirtilmesinin ''zenginlik'' olarak değerlendirildiğini yazmıştı. Ankara'da bir meydana ''Ulus'' denir ''millet'' denmez.Bir gurup gezisinde ''millet akşam yemeği 19.30da başlıyor'' der kafile başkanı veya yardımcısı,''ulus akşam yemeği 19.30da başlıyor'' demez.
22
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 4 10
2. Trabzonspor 4 10
3. Fenerbahçe 4 10
4. Konyaspor 4 10
5. Galatasaray 4 8
6. Hatayspor 4 7
7. Karagümrük 4 7
8. Kayserispor 4 7
9. Altay 4 6
10. Malatyaspor 4 6
11. Alanyaspor 4 6
12. Göztepe 4 5
13. Kasımpaşa 4 5
14. Gaziantep FK 4 4
15. Antalyaspor 4 4
16. Sivasspor 4 2
17. Adana Demirspor 4 2
18. Rizespor 4 1
19. Başakşehir 4 0
20. Giresunspor 4 0
Takımlar O P
1. Ümraniye 5 15
2. Eyüpspor 5 12
3. Ankaragücü 5 11
4. Tuzlaspor 4 10
5. Manisa FK 5 9
6. Erzurumspor 5 9
7. Kocaelispor 5 7
8. Boluspor 4 6
9. Samsunspor 4 6
10. Bandırmaspor 5 6
11. Denizlispor 5 6
12. Menemenspor 5 6
13. Adanaspor 5 5
14. Bursaspor 5 4
15. Ankara Keçiörengücü 5 4
16. Altınordu 5 4
17. Gençlerbirliği 5 4
18. İstanbulspor 4 3
19. Balıkesirspor 4 3
Takımlar O P
1. M. United 4 10
2. Chelsea 4 10
3. Liverpool 4 10
4. Everton 4 10
5. Man City 4 9
6. Brighton 4 9
7. Tottenham 4 9
8. West Ham 4 8
9. Leicester City 4 6
10. Brentford 4 5
11. Crystal Palace 4 5
12. Aston Villa 4 4
13. Wolverhampton 4 3
14. Southampton 4 3
15. Watford 4 3
16. Arsenal 4 3
17. Leeds United 4 2
18. Burnley 4 1
19. Newcastle 4 1
20. Norwich City 4 0
Takımlar O P
1. Real Madrid 4 10
2. Valencia 4 10
3. Atletico Madrid 4 10
4. Real Sociedad 4 9
5. Athletic Bilbao 4 8
6. Sevilla 3 7
7. Barcelona 3 7
8. Mallorca 4 7
9. Real Betis 4 5
10. Elche 4 5
11. Osasuna 4 5
12. Rayo Vallecano 4 4
13. Villarreal 3 3
14. Levante 4 3
15. Espanyol 4 2
16. Cádiz 4 2
17. Granada 4 2
18. Celta de Vigo 4 1
19. Getafe 4 0
20. Deportivo Alaves 3 0