Danıştay'dan basın kartı kararı: Sarayın itirazı kabul edildi

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, Basın Kartı Yönetmeliği’nde Danıştay 10. Daire’nin verdiği yürütmenin durdurulması kararına karşı Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı’nın itirazını kabul etti.

Gündem 19.05.2022, 17:51
Danıştay'dan basın kartı kararı: Sarayın itirazı kabul edildi

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı tarafından Basın Kartı Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikle ilgili Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, 4 Kasım 2020 tarihinde yürütmenin durdurulması kararı vermişti.

Karar üzerine Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, 20 Mayıs 2021 tarihinde yönetmelikte tekrar değişikliğe gitmişti. Türkiye Gazeteciler Sendikası, Gazeteciler Cemiyeti ve Türkiye Foto Muhabirleri Derneği tekrar iptal ve yürütmenin durdurulması davası açmıştı.

Danıştay 10. Daire, “uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğmasına yol açacağı” tespitiyle ikinci değişiklik ile ilgili de yürütmenin durdurulması kararı vermişti. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, ikinci kez verilen yürütmeyi durdurma kararına itiraz etti. İtiraz üzerine dosya, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’na taşındı. Daire, kararını 14 Şubat 2022 tarihinde verdi.

'BASIN KARTI GAZETECİLERİN SOSYAL GÜVENCESİ'
ANKA'nın haberine göre, kararla ilgili Türkiye Gazeteciler Sendikası, Gazeteciler Cemiyeti ve Türkiye Foto Muhabirleri Derneği’nin ortak açıklaması şöyle:

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun gerekçesine baktığımızda basın mesleğini sürdürmek için basın kartının zorunlu bir kart olmadığı, basın kartının basın hürriyeti ile ilişkili olmakla birlikte doğrudan bağlantılı olmaması gerekçesiyle kartın habere ulaşma-haber verme konusunda avantaj sağlamakla birlikte anılan karta ilişkin usul ve esasların, bu kartın verilmesi ve iptaline ilişkin hükümlerin, doğrudan basın hürriyetinin özünü ilgilendirdiğinden bahisle kanunla düzenlenmesi gerektiğinden söz edilemeyeceği, bu hususta Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının düzenleme yapma yetkisinin olduğu ifade edilmektedir.

Davacı kurumlar olarak, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun gazetecilik mesleğini yapmak için zorunlu bir kart olmadığı ifadelerine katılmakla beraber 'basın kartının basın hürriyeti ile ilişkili olmakla birlikte doğrudan bağlantılı olmaması' gerekçesine katılmıyoruz. Zira basın kartı gazetecilere çeşitli mesleki kolaylıklar sağlamanın yanı sıra gazetecilerin sosyal güvencesi yıpranma hakkının zorunlu önkoşulu olduğunu hatırlatmak isteriz.

İlerleyen günlerde Danıştay 10. Dairesi, halkın haber alma hakkı ve ifade özgürlüğünün etkin kullanımını sağlayan ve koruyan basın kartının alma ve iptal koşullarına dair belirsizlikler ve keyfilik taşıyan, masumiyet karinesine aykırı, gazeteciliği kriminalize etme amacı güden 20 Mayıs 2021 tarihinde yapılan düzenlemelere ilişkin Yönetmeliğin yürütmesinin durdurulması konusunda esas yönünden değerlendirme yapacaktır.

'YÖNETMELİK KARAR ÖNCESİ ŞEKLİYLE UYGULANACAK'
Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı ise şu açıklamayı yaptı:

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, Basın Kartı Yönetmeliğinde 21 Mayıs 2021 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren değişikliklerin iptali talebiyle Danıştay 10. Dairesinde açılan davada, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının itirazını haklı buldu.

Kurul, Basın Kartı Yönetmeliğinde yürürlüğe giren değişikliklerin iptali talebiyle Danıştay 10. Dairesinin 2021/2143 esasında açılan davada, dava konusu maddelerin tümü hakkında verilen yürütmenin durdurulmasına yönelik karara karşı Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Hukuk Müşavirliğinin itirazı üzerine, yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararın kaldırılmasına karar verdi.

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 14/02/2022 tarihli ve 2022/10 sayılı kararında, davacıların iddiaları haksız bulunarak, ‘Basın kartının, Yönetmelik'te belirtilen kişilere Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığınca verilen kimlik kartı olarak tanımlandığına, basın-yayın çalışanlarının basın kartını toplumsal olayların takibinde ispat aracı olarak bu kartı kullanabildiklerine, basın kartı bulunmamasının, basın çalışanlarının mesleklerini yapmalarına engel oluşturduğuna dair mevzuatta herhangi bir hüküm bulunmadığına, dolayısıyla basın kartının, basın hürriyeti ile ilişkili olmakla birlikte doğrudan bağlantılı olmadığına’ hükmedildi.

Basın kartı ile ilgili olarak Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının, 14 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile görevlendirildiği ve bu alandaki çalışmaların Kurum tarafından yürütüldüğüne atıfta bulunulan Kararnamede, ‘Basın-yayın kuruluşu mensuplarına basın kartı düzenlemek, Basın Kartı Komisyonunun sekretarya faaliyetlerini yürütmek’ görevinin İletişim Başkanlığının görevleri arasında sayıldığı vurgulandı.

Başkanlığın görev, yetki ve sorumluluk alanına giren konularda idari düzenlemeler yapabileceği hükmüne de yer verilen kararda daha önce Basın Yayın Enformasyon Genel Müdürlüğünün görev alanına giren 'Basın-yayın kuruluşu mensuplarına basın kartı düzenlemek' görevinin Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığına verildiği hatırlatıldı.

Kararda; ‘14 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 3. maddesinin 1. fıkrasının (k) bendi uyarınca Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının sahip olduğu basın-yayın kuruluşu mensuplarına basın kartı düzenlemek görevi çerçevesinde, idarenin düzenleme yapma yetkisinden kaynaklı olarak, basın kartının verilmesine ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisinin de söz konusu maddede geçen ‘düzenleme’ ibaresinin kapsamına girdiği, başka bir anlatımla konunun Başkanlığın görev ve yetkisi kapsamında olduğu’ açıkça ortaya konuldu.

Böylelikle Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Hukuk Müşavirliğinin itirazının kabulüne, Basın Kartı Yönetmeliğinin söz konusu maddelerinin yürütmesinin durdurulmasına ilişkin kararının kaldırılmasına hükmedildi. Buna göre söz konusu Yönetmelik karar öncesindeki şekliyle uygulanmaya devam edecek.

NE OLMUŞTU?
Türkiye’de basın kartını Başbakanlığa bağlı Basın Yayın Enformasyon Genel Müdürlüğü veriyordu. Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi sonrası bu yetki Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı'na devredilmişti. Yönetmelik, 14 Mayıs 2018’de değiştirildi.

Çağdaş Gazeteciler Derneği (ÇGD), Basın Kartı Yönetmeliği'nin Anayasa ve yasalara aykırılık içeren maddelerinin iptali ve yürürlüğünün durdurulması istemiyle Danıştay'da, Şubat 2019'da dava açtı. Başvuruda yönetmeliğin; basın ve ifade özgürlüğüne aykırılık içeren, yasalarla çelişen ve idareye, ilgili yasaların sınırlarını aşan yetkiler veren bazı maddelerinin iptali istendi.

Danıştay; mevcut yönetmeliğin gazetecileri baskı ve endişe altında tutacağına dikkat çekti. Basın kartının verileceği kişilerde aranacak şartları içeren temel ilkelerin, bu hakka keyfi bir şekilde müdahale edilmesini önleyecek şekilde düzenlenmesi gerektiği ifade etti ve yönetmeliğin yürütmesini durdurdu.

Danıştay'ın kararının ardından 20 Mayıs 2021'de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan imzasıyla Resmi Gazete'de yeni bir yönetmelik yayınlandı. Türkiye Gazeteciler Sendikası, Gazeteciler Cemiyeti Derneği ve Türkiye Foto Muhabirleri Derneği, yönetmeliği bir kez daha mahkemeye taşıdı.

banner286
Yorumlar (0)
22
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31