ÇEVİRİ I Çok bilinmeyenli denklem: Türkiye ABD ilişkileri Biden'la nasıl ilerleyecek?

Axios.com’daki analize göre beklenenin aksine Biden döneminde ABD Türkiye ilişkilerinde bir yumuşama yaşanabileceği öne sürülüyor.

Dünya 18.12.2020, 15:25 18.12.2020, 15:34
ÇEVİRİ I Çok bilinmeyenli denklem: Türkiye ABD ilişkileri Biden'la nasıl ilerleyecek?
Çeviri: Ercan Çankaya

Donald Trump’ın uzun süredir gündemde olan S-400 yaptırımlarını bu hafta uygulamaya geçirmesi, uzun süredir gergin olan Türkiye ABD ilişkilerinde yeni bir kırılma yarattı. Öte yandan Ocak ayında göreve başlayacak seçilmiş Başkan Biden’ın yaptırımları kaldırması halinde, Biden’a Erdoğan Türkiyesi’yle yeni bir başlangıç yapma imkânı da sağlayabilir.

TRUMP ERDOĞAN ‘DOSTLUĞU’
Erdoğan, ABD’nin Türkiye’nin silah ithalat sektörünü hedef alan yaptırımlarını bir NATO müttefikinin bir diğerine düşmanca tutumu olarak nitelemişti. Öte yandan Trump’a yüklenmemeye dikkat ederek Trump’ın uzun süre yaptırımlara direndiğini, fakat Kongre’den gelen baskılara yenildiğinin altını çizmişti.

Erdoğan geçtiğimiz 4 yıl boyunca Trump’la yakın bir kişisel ilişki geliştirmeye çalışsa da Washington’da kulislerinde etkili pek çok isim Erdoğan’ın Rusya’yla gelişen ilişkisinden endişelenmeye ve endişelerini açıkça dillendirmeye başlamıştı.

BAZI SİYASİ MAHKUMLAR SERBEST BIRAKILABİLİR
Öte yandan, Biden’ın seçim kampanyası süresince ABD’nin “demokratik değerlerini” paylaşan ülkelerle ilişkilere daha çok öncelik vereceği vaadi ve Trump’a “dünyanın tüm haydutlarını kucakladığı” gerekçesiyle çatması hâlâ hafızalarda yerini koruyor. Biden, ayrıca 2014’te Başkan Yardımcısı olduğu dönemde de Erdoğan’a “otokrat” nitelemesiyle eleştirmişti. Yine de Erdoğan’ın pragmatist kişiliği, ABD Türkiye ilişkilerinin geleceğine dair kesin bir yorum yapmayı zorlaştırıyor.

Biden’ın dış politikadaki iki en önemli odak noktası, Rusya ve İran olacak. Türkiye, ABD’nin bu iki ülkeyle ilişkilerinde kolaylaştırıcı bir rol de üstlenebilir, zorluk çıkaran da…

Washington Enstitüsü üyesi Soner Çağaptay’a göre Biden’ın ikili ilişkilerde “demokrasi”yi öne çıkardığı durumda Erdoğan, bazı siyasi mahkûmları salıvererek iki tarafı da memnun edecek bir çözüm geliştirebilir.

PUTİN’LE KAVGA ETMEKTENSE BİDEN’LA KAVGA EDEBİLİR
Rusya’nın tutumu da ABD Türkiye ikili ilişkilerinde etkili olacağa benziyor. Jeopolitik ve ekonomik açıdan Türkiye üstünde büyük bir etkiye sahip olan Rusya, uzun süredir ABD ile Türkiye arasındaki çatlağı derinleştirmeye uğraşıyor. Moskova’nın Türkiye’ye S-400’leri aktive etmesi için baskı yapması, Türkiye’nin Rusya’yı tehdit olarak gören ABD ve NATO’yla arasını iyice açabilir.

Çağaptay’a göre Erdoğan Putin’le kavga etmektense Biden’la kavga etmeyi seçebilir.

Suriyeli mülteciler ve Akdeniz’de gaz arama tartışmaları, Türkiye ve AB arasındaki çatlağı kapatılması zor bir hale getirdi. Dolayısıyla bundan ABD’yle ilişkiler de etkilendi. Aradaki çatlağın küçük iyi niyet girişimleriyle kapanması zor görünüyor.

Yorumlar (0)