Cuma günü borsalar kapanmaya yakınken her hafta benzeri yaşanan bir şekilde ABD Başkanı Donald Trump'ın "anlaşma yakın" açıklamasına Tahran ve Tel Aviv'den peş peşe açıklamalar geldi. İran, ABD ile yürütülen görüşmelerde henüz kesinleşmiş bir anlaşmanın bulunmadığını belirtirken, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise İran'ın uzun süredir reddettiği şartları yeniden gündeme taşıdı.
ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile "harika bir uzlaşmaya" varıldığı yönündeki açıklamalarına ilk resmi yanıt Tahran'dan geldi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD ile devam eden müzakerelerde nihai bir anlaşmaya henüz ulaşılamadığını ve bu yöndeki haberlerin büyük ölçüde spekülasyon niteliği taşıdığını söyledi.
Perşembe gecesi değerlendirmelerde bulunan Bekayi, "Anlaşmaya ilişkin ortaya atılan değerlendirmeler şu aşamada tahmin ve yorumdan ibaret. Şimdiye kadar hiçbir başlık kesin şekilde sonuçlandırılmış değil." ifadelerini kullandı.
Bekayi, üzerinde çalışılan mutabakat zaptı taslağının önemli ölçüde şekillendiğini ancak Washington yönetiminin çelişkili açıklamaları ve sık sık değişen yaklaşımının süreci zorlaştırdığını belirtti.
İranlı sözcü, ülkedeki karar alma süreçlerinin net olduğunu vurgulayarak, ilgili kurumların anlaşmanın bütün ayrıntıları üzerinde ortak bir sonuca ulaşmasının gerektiğini ifade etti.
ABD TUTUMUNU DEĞİŞTİRMEYE DEVAM EDİYOR
Katar ve Pakistan'ın arabuluculuk çabalarında aktif rol üstlendiğini söyleyen Bekayi, metnin büyük bölümünün tamamlandığını ancak ABD tarafının görüşmeler boyunca pozisyonunu değiştirmeyi sürdürdüğünü dile getirdi.
İran'ın temel kırmızı çizgilerinden geri adım atmadığını belirten Bekayi, "Amerikalılar son dönemde bazı konuları dayatmaya çalıştı ancak İran'ın teslim olmayacağını gördüler." dedi.
Bekayi ayrıca Washington'un, İran'ın baskı ve tehditlerden etkilendiği yönünde bir algı oluşturmaya çalıştığını öne sürdü.
NETANYAHU'DAN DİKKAT ÇEKEN MESAJ
İsrail cephesinde ise Başbakan Netanyahu, Trump'ın sözünü ettiği mutabakata ilişkin değerlendirmelerde bulundu. İsrail Başbakanlık Ofisi'nin açıklamasına göre Netanyahu ile Trump telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
Tel Aviv yönetiminin mutabakat sürecinin tarafı olmadığı belirtilen açıklamada şu ifadelere yer verildi:
"İsrail mutabakat zaptının tarafı değildir. Ancak Başbakan, müzakerelerin sonunda ortaya çıkacak nihai anlaşmanın zenginleştirilmiş nükleer materyalin ortadan kaldırılmasını, zenginleştirme altyapısının sökülmesini, füze üretiminin sınırlandırılmasını ve İran'ın bölgedeki vekil güçlerine verdiği desteğin son bulmasını içereceğine ilişkin Başkan Trump'ın taahhüdünü memnuniyetle karşılamıştır."
İRAN'IN REDDETTİĞİ BAŞLIKLAR YENİDEN GÜNDEMDE
Netanyahu'nun dile getirdiği şartların önemli kısmı, İran'ın bugüne kadar müzakere konusu yapılmasına karşı çıktığı başlıklardan oluşuyor. Özellikle bölgesel müttefiklere verilen destek ve balistik füze programı, uzun süredir Tahran'ın kırmızı çizgileri arasında yer alıyor. İran tarafı, nükleer mesele dışındaki konuların ancak mutabakat zaptının tamamlanmasının ardından ele alınabileceğini savunuyordu.
Trump ise Tahran ve Tel Aviv'den gelen açıklamalardan önce yaptığı değerlendirmede İran ile "harika bir uzlaşmaya" ulaşıldığını öne sürmüş, gerekli belgelerin tamamlanmasının ardından önümüzdeki günlerde, hatta hafta sonu içinde Avrupa'da resmi bir anlaşmanın imzalanabileceğini iddia etmişti.